Барлық деңгейдегі мәслихат депутаттарының алдағы кезектен тыс сайлауына байланысты бұл мәселе ерекше өзектілікке ие болып отыр. Депутаттық мандатқа кімдер үміткер бола алатынын және заңнамада қандай шектеулер белгіленгенін Қазақстанның Орталық сайлау комиссиясының мүшесі Әсел Жаңабілова айтып берді, деп хабарлайды SHYNDYK.KZ.
Еске сала кетейік, 2026 жылғы 12 қазанда Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев олардың өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату туралы жарлыққа қол қойды, ал 13 қазанда ОСК жаңа сайлауды 29 қарашаға тағайындады. Жалпы саны 3 447 депутаттық мандат сайлануы тиіс:
-
668 — облыстық мәслихаттарда;
-
626 — қалалық мәслихаттарда;
-
2 153 — аудандық мәслихаттарда.
ОСК қаулысына сәйкес, кандидаттарды ұсыну және өзін-өзі ұсыну 2026 жылғы 27 қазан күні сағат 18:00-ге дейін жалғасады. Партиялық тізімдер мен кандидаттарды тіркеу 1 қараша сағат 18:00-ге дейін аяқталуы тиіс.
Кандидаттарға қойылатын талаптар: Мәслихат депутаттығына 20 жастан бастап түсуге болады. Кандидат Қазақстан азаматтығына және сайлау құқығына ие болуы керек. Бұл ретте жоғары білімнің болуы міндетті емес.
Сайлау қалай өтеді:
-
Облыстарда, елордада және республикалық маңызы бар қалаларда аралас жүйе жұмыс істейді: мандаттардың жартысы партиялық тізімдер бойынша, екінші жартысы бірмандатты округтер бойынша бөлінеді.
-
Аудандар мен облыстық маңызы бар қалаларда тек бірмандатты сайлау өтеді.
Партиясыз қатысуға бола ма? Иә. Бірмандатты сайлау округі бойынша өз кандидатураңызды дербес ұсынуға болады. Сондай-ақ кандидаттарды саяси партиялар мен қоғамдық бірлестіктер ұсына алады.
Кімдерге сайлауға түсуге тыйым салынған? Заңнама бойынша сот әрекетке қабілетсіз деп таныған тұлғаларға, өтелмеген немесе алынбаған соттылығы бар азаматтарға, сондай-ақ сыбайлас жемқорлық қылмысы немесе құқық бұзушылығы үшін кінәсі сотпен дәлелденген адамдарға сайлауға түсуге қатаң тыйым салынады.
